Instytut Języka Polskiego

ul. Fosa Staromiejska 3, 87-100 Toruń
tel. (0-56) 611-37-80
tel./fax: (0-56) 611-37-81
e-mail: ijp@umk.pl

IJP Aktualności IJP Aktualności

Dr hab. Iwona Kaproń-Charzyńska

  • Magisterium: mgr filologii polskiej, 1996, UMK w Toruniu, temat pracy: Przymiotniki proste z formantem paradygmatycznym; opiekun naukowy: prof. dr hab. Krystyna Kallas;
  • Doktorat: dr nauk humanistycznych, 2004, UMK w Toruniu, temat rozprawy: Rzeczownikowe i przymiotnikowe derywaty ujemne we współczesnym języku polskim; promotor: prof. dr hab. Krystyna Kallas;
  • Habilitacja: doktor habilitowany w dziedzinie nauk humanistycznych, dyscyplina językoznawstwo, 2015, Wydział Filologiczny UMK w Toruniu, temat rozprawy: Pragmatyczne aspekty słowotwórstwa. Funkcja ekspresywna i poetycka, Toruń 2014.

Dane korespondencyjne

e-mail: ikap@maius.uni.torun.pl

Funkcje w instytucjach / organizacjach ogólnopolskich i międzynarodowych

  • Członek Polskiego Towarzystwa Językoznawczego
  • Członek Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego
  • Członek Towarzystwa Naukowego w Toruniu

Funkcje w UMK

  • Kierownik Niestacjonarnego Studium Filologii Polskiej (1.10.2006 r. – 30.09.2007 r.; 1.03.2008 r. – 30.09.2009 r.)
  • Zastępca dyrektora Instytutu Języka Polskiego (1.10.2009 r. – 14.02.2010 r.)

Udział w pracach wydawniczych

  • Sekretarz redakcji czasopisma “Linguistica Copernicana”

Wyróżnienia

  • Nagroda Indywidualna Rektora Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu II stopnia za osiągnięcia uzyskane w działalności naukowo-badawczej w 2005 r.

Przedmiot badań naukowych:

Zainteresowania badawcze: słownictwo współczesnej polszczyzny, zagadnienia z zakresu metodologii badań słowotwórczych, słowotwórstwo normatywne, neologizmy słowotwórcze.

Prowadzone badania: derywaty z formantami o funkcji ekspresywnej.

 

WYKAZ PUBLIKACJI:

Monografie

  1. Derywacja ujemna we współczesnym języku polskim. Rzeczowniki i przymiotniki, Wydawnictwo TOP KURIER, Toruń 2005, ss. 221.
  2. Pragmatyczne aspekty słowotwórstwa. Funkcja ekspresywna i poetycka, Toruń 2014, ss. 229.
    REPOZYTORIUM: http://repozytorium.umk.pl/handle/item/2972.
  3. Kształtowanie się systemu językowego w zakresie kategorii przypadka rzeczowników u dzieci 5- i 6-letnich, Toruń 2016, ss. 180. (współautor Joanna Kamper-Warejko)

Artykuły

  1. Polskie przymiotniki z formantem paradygmatycznym, Acta Universitatis Nicolai Copernici, Filologia Polska L, 1998, s. 79–93.
  2. Pokąd, Pokądże, Pokąsać, Pokąsać się, Pokąsany [w:] Słownik polszczyzny XVI wieku, red. M.R. Mayenowa, F. Pepłowski, t. XXVI, Warszawa 1998.
  3. Wstępne uwagi o derywacji redukcyjnej, Polonica XIX, 1998, s. 179–186.
  4. Zakres derywacji redukcyjnej, Acta Universitatis Nicolai Copernici, Filologia Polska LV, 2001, s. 91–102.
  5. Wstępna charakterystyka derywatów złożonych z formantem redukcyjnym, Poradnik Językowy, z. 6, 2003, s. 40–50.
  6. Redukcja w hierarchii środków słowotwórczych, [w:] Studia z gramatyki i leksykologii języka polskiego. Prace dedykowane Profesor Marii Szupryczyńskiej, red. M. Gębka-Wolak, I. Kaproń-Charzyńska, M. Urban, Toruń 2003, s. 35–51.
  7. Derywaty rzeczownikowe z redukcją cząstki -j- w funkcji formantu i współformantu słowotwórczego, [w:] Studia z gramatyki i semantyki języka polskiego. Prace dedykowane Profesor Krystynie Kallas, red. A. Moroz i M. Wiśniewski, Toruń 2004, s. 135–151.
  8. Prefiksy, sufiksy, prefiksoidy, sufiksoidy czy człony związane, Język Polski LXXXIV, 2004, s. 16–28.
  9. Żeńskie neologizmy osobowe z formantem -ka we współczesnej polszczyźnie, Język Polski LXXXVI, z.4, 2006, s. 260–270.
  10. O nowych derywatach czasownikowych we współczesnej polszczyźnie, [w:] Wokół polszczyzny dawnej i obecnej, red. B. Nowowiejski, Białystok: 2006, s. 85–95.
  11. Kilka uwag o derywatach tautologicznych, [w:] Studia nad słownictwem dawnym i współczesnym języków słowiańskich, red. Joanna Kamper-Warejko, Iwona Kaproń-Charzyńska, Joanna Kulwicka-Kamińska, Toruń 2007, s. 227–234.
  12. O formantach tworzących nowe nazwy żeńskie we współczesnej polszczyźnie, [w:] Z przeszłości i teraźniejszości języka polskiego. Księga pamiatkowa dedykowana Teresie Friedelównie, red. Joanna Kamper-Warejko, J. Kulwicka-Kamińska, Katarzyna Nowakowska, Toruń 2007, s. 291–298.
  13. Charakterystyka słowotwórcza prostych derywatów rzeczownikowych z ucięciem cząstek z podstawowym -k-, [w:] Studia nad współczesną polszczyzną. Gramatyka, semantyka, pragmatyka, red. A. Dobaczewski, Toruń 2007, s. 23–31.
  14. Neologizmy o funkcji pragmatycznej formantu, [w:] Słowotwórstwo i tekst, Prace Slawistyczne 124, Warszawa 2007, s. 47–56.
  15. O nowych odczasownikowych i odrzeczownikowych nazwach subiektów, Polonica XXVIII, s.105–120.
  16. Pragmatyczna funkcja formantów w opisie derywatów, Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego LXIII, 2007, s. 147–156.
  17. Klasyfikacja derywatów ze względu na funkcje formantów, [w:] Varia XV, red. Slavomír Ondrejovič, Bratysława 2008, s. 280–286.
  18. Wzorzec męskości w neologizmach współczesnej polszczyzny, [w:] Męskość w kulturze współczesnej, red. A. Radomski, B. Truchlińska, Lublin 2008, s. 436–446.
  19. Czasowniki z formantami ujemnymi, LingVaria, nr 1 (5), R. III (2008), s.49–60.
  20. O synonimach słowotwórczych w aspekcie normatywnym, [w:] Kształtowanie się wzorów i wzorców językowych, red. A. Piotrowicz, K. Skibski, M. Szczyszek, Poznań 2009, s. 101–112.
  21. O formancie -encja we współczesnej polszczyźnie, Slavia Meridionalis 9, 2009, s. 60–70.
  22. Totaloza bajeroza, czyli o derywatach z formantem -oza, Białostockie Archiwum Językowe 9, 2009, s. 127&ndas;138.
  23. O nazwach żeńskich typu kobieciara, samochodziara w komunikacji internetowej, [w:] Wokół słów i znaczeń IV. Słowotwórstwo a media, Gdańsk 2011, s. 197-206.
  24. Funkcja stylistyczna formantów słowotwórczych. Zarys problematyki, “Studia z Filologii Polskiej i Słowiańskiej”, t. 46, 2011, SOW Warszawa, s. 57-69.
  25. Między synchronią a diachronią, czyli o problemach z modelowaniem systemu słowotwórczego polszczyzny, Studia Językoznawcze. Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny” XII, 2013, s. 83–91.
  26. O wykonach, [w:] Mówię więc jestem. Rozmowy o współczesnej polszczyźnie, red. M. Milewska-Stawiany, E. Rogowska-Cybulska, Gdańsk 2013, s. 85–88.
  27. O roli analogii nie tylko w słowotwórstwie, w: A. Moroz, P. Sobotka, M. Żabowska (red.), Maiuscula linguistica. Studia in honorem Professori Matthiӕ Grochowski sextuagesimo quinto dedicata, Warszawa 2014, s. 355-368.
  28. O roli motywacji kontemplacyjnej w słowotwórstwie, Polonica XXXIV (2014), s. 303-313.
  29. Błąd wymowy czy wada wymowy? Rozważania na marginesie nauki języków obcych (z Joanną Kamper-Warejko), Linguodidactica, t. XIX (2015), s. 105-121.
  30. Wielojęzyczność – nowe wyzwania (z Joanną Kamper-Warejko), Forum Logopedy, nr 8 (2015), s. 56-58.

Przyjęte do druku

  1. Rola nowych narzędzi komunikacji we wspieraniu osób z zaburzeniami mowy (wspólnie z Joanną Kamper-Warejko), praca zbiorowa.
  2. Kontekstowe wyznaczniki kreatywności  leksykalnej, w: „Synchrónne a diachrónne kontexty jazykovej komunikacie”.

Redakcje naukowe

  1. Studia z gramatyki i leksykologii języka polskiego. Prace dedykowane Profesor Marii Szupryczyńskiej, red. M. Gębka-Wolak, I. Kaproń-Charzyńska, M. Urban, Toruń 2003.
  2. Studia nad słownictwem dawnym i współczesnym języków słowiańskich, red. Joanna Kamper-Warejko, Iwona Kaproń-Charzyńska, Joanna Kulwicka-Kamińska, Toruń 2007.
  3. Z zagadnień leksykologii i leksykografii języków słowiańskich, red.  Joanna Kamper-Warejko, Iwona Kaproń-Charzyńska,  Toruń 2007.
  4. System – Tekst – Człowiek. Studia nad dawnymi i współczesnymi językami słowiańskimi, red. M. Gębka-Wolak, J. Kamper-Warejko, I. Kaproń-Charzyńska, Toruń 2016.

Publikacje popularnonaukowe

  1. Grzeczność językowa – zjawisko uniwersalne i uwarunkowane kulturowo,
  2. Zmiany w polskiej grzeczności językowej,
  3. Język, ludzie i ptaki,
  4. Drewniany język,
  5. Kiedy nie ma dostępu do klucza,
  6. Język w ryzach,
  7. Czy znane ludziom języki mogą być pomocne w porozumieniu z pozaziemską cywilizacją?,
  8. Komunikacja międzygatunkowa – czy to możliwe? Część 1.,
  9. Komunikacja międzygatunkowa – czy to możliwe? Część 2.,
  10. Języki, które przykuwają wzrok,
  11. Oralność, piśmienność i globalna wioska.
  12. Refleksje zarażonego podróżą lingwisty.